Soạn văn bài: Xin lập khoa luật
Xin lập khoa luật là mọt văn bản bàn về việc vai trò của luật pháp đối với một đất nước và ra sức thuyết phục nhà nước lập khoa luật. KhoaHoc xin tóm tắt những kiến thức trọng tâm và hướng dẫn soạn văn chi tiết các câu hỏi. Mời các bạn cùng tham khảo.
A. KIẾN THỨC TRỌNG TÂM
1. Tác giả
- Nguyễn Trường Tộ (1830 – 1871).
- Ông là một vị quan liêm khiết thanh cao, đồng thời có tầm nhìn xa trông rộng .
- Với bộ não tiên tiến của mình ông thông thạo cả Hán học lẫn Tây Học. Do am hiểu văn hóa phương Tây và có một vốn tri thức phương Đông sâu sắc, Nguyễn Trường Tộ sớm nhận ra cần phải cách tân đất nước.
- Không những thế trong ông lúc nào cũng nồng nàn lòng yêu đất nước, lo cho nhân dân.
- Đây quả là một người hiền tài không chỉ có tài mà còn có đức.
- Ông luôn có tư tưởng canh tân đất nước.
- Tác phẩm ông để lại cũng khá nhiều, gồm 60 bản điều trần. Trước cảnh nước ta mất dần vào tay thực dân Pháp, ông càng đau lòng, nên đã dồn tất cả sức lực và trí tuệ của mình vào việc cách tân đất nước bằng những bản điều trần đầy tâm huyết. Tiếc rằng, vua Tự Đức bấy giờ không tiếp nhận. Tuy vậy, tư tưởng đổi mới đất nước của ông vẫn là điều đáng ghi nhận, trân trọng.
2. Tác phẩm
- Thể loại: điều trần là thể loại văn bản của cấp dưới dâng lên vua nhằm trình bày những kế sách giúp trị nước hoặc những việc khẩn cấp cần làm. Đây là một loại văn bản chính trị có lập luận chặt chẽ lời nói vừa thẳng thắn vừa mềm dẻo.
- Xuất xứ: nằm trong bản điều trần số 27 có tên là tế cấp bát điều do Nguyễn Trường Tộ viết vào năm 1867.
- Nội dung : bàn về việc vai trò của luật pháp đối với một đất nước và ra sức thuyết phục nhà nước lập khoa luật.
- Bản điều trần đã nói rõ tư tưởng canh tân của Nguyễn Trường Tộ nhằm đổi mới đất nước. Đặt trong hoàn cảnh lúc bây giờ, khi chế độ phong kiến nước ta còn bảo thủ, trì trệ, thì tư tưởng canh tân của ông càng đáng ghi nhận.
- Bố cục: 3 phần.
- Đoạn 1: Luật bao gồm những nội dung gì và mối quan hệ của luật đối với quan, dân, với đạo đức và chính lệnh.
- Đoạn 2: Tác giả phê phán Nho giáo chỉ nói suông trên giấy, không làm cũng chẳng bị ai phạt, có làm cũng chẳng được ai thưởng, học nhiều mà mấy ai đổi được tâm tính, sửa được lỗi lầm
- Đoạn 3: Vai trò quan trọng của luật đối với con người và xã hội.
B. BÀI TẬP VÀ HƯỚNG DẪN GIẢI
Kiến thức thú vị
Câu 1: (Trang 73 - SGK Ngữ văn 11 tập 1) Theo Nguyễn Trường Tộ, luật bao gồm những lĩnh vực nào? Ông đã giới thiệu việc thực hành luật pháp ở các nước phương Tây ra sao?
Câu 2: (Trang 73 - SGK Ngữ văn 11 tập 1) Tác giả chủ trương vua, quan và dân phải có thái độ như thế nào trước pháp luật? Vì sao ông lại chủ trương như vậy?
Câu 3: (Trang 73 - SGK Ngữ văn 11 tập 1) Theo Nguyễn Trường Tộ, nho học truyền thống có tôn trọng pháp luật không?
Câu 4: (Trang 73 - SGK Ngữ văn 11 tập 1) Tác giả quan niệm như thế nào về mối quan hệ giữa đạo đức và pháp luật
Câu 5: (Trang 73 - SGK Ngữ văn 11 tập 1) Việc nhắc đế Khổng Tử và các khái niệm đạo đức, văn chương có tác dụng gì đối với nghệ thuật biện luận trong đoạn trích?
Phần tham khảo mở rộng
Câu 1: Giá trị nội dung và nghệ thuật trong "Xin lập khoa luật"
Câu 2: Hãy nêu ngắn gọn những nội dung chính và chi tiết kiến thức trọng tâm bài học "Xin lập khoa luật"?
Xem thêm bài viết khác
- Tìm các từ có nghĩa gốc chỉ vị giác có khả năng chuyển nghĩa chỉ đặc điểm của âm thanh, chỉ tính chất của tình cảm, cảm xúc. Hãy đặt câu với mỗi từ đó
- Tóm tắt truyện ngắn Chữ người tử tù
- Học giải thích nội dung và chỉ ra sự liên kết ý nghĩa của sáu câu thơ: Không học được ông tiên phép ngủ Trèo non, lội suối, giận khôn vơi! – Xưa nay, phường danh lợi – Tất tả trên đường đời – Đầu gió hơi men thơm quán rượu Người say vô số, tỉnh bao ng
- Từ niềm “hạnh phúc” của các nhân vật do cái chết của cụ cố tổ đem lại và cảnh tượng của cái “đám ma gương mẫu”, anh (chị) nhận xét như thế nào về xã hội “thượng lưu” thành thị đương thời?
- Tự ti và tự phụ là hai thái độ trái ngược nhau nhưng đều ảnh hưởng không tốt đến kết quả học tập và công tác. Anh/chị hãy phân tích hai căn bệnh trên
- Phân tích những Chi tiết trong đoạn trích mà anh/chị cho là “đắt” , có tác dụng làm nổi bật giá trị hiện thực của tác phẩm
- Theo anh/chị, bút pháp kí sự của tác giả có gì đặc sắc? Phân tích những chi tiết đặc sắc đó
- Đọc đoạn trích sau và trả lời câu hỏi ở bên dưới:
- Nội dung chính bài: Ngữ cảnh
- Tóm tắt đoạn trích Hạnh phúc của một tang gia
- Tìm hiểu giá trị thơ văn Nguyễn Đình Chiểu
- Hạnh phúc của một tang gia là một phần của nhan đề chương XV tiểu thuyết Số đỏ do chính Vũ Trọng Phụng đặt. Anh (chị) có suy nghĩ gì về nhan đề này và tình huống trào phúng của đoạn trích?