Bài 10: Nền dân chủ xã hội chủ nghĩa

  • 1 Đánh giá

Dân chủ xã hội chủ nghĩa là một trong những mục tiêu của cách mạng xã hội chủ nghĩa của Đảng, nhà nước và Nhân dân ta ra sức xây dựng. Để tìm hiểu sâu hơn và rõ hơn về nền dân chủ này, chúng ta cùng bắt đầu với bài học ngay sau đây.

A. Kiến thức trọng tâm

1. Bản chất của nền dân chủ xã hội chủ nghĩa

a. Khái niệm dân chủ

  • Dân chủ là quyền lực thuộc về nhân dân, là quyền làm chủ của nhân dân trong các lĩnh vực đời sống xã hội của đất nước; dân chủ là một hình thức nhà nước gắn với giai cấp thống trị do đó dân chủ luôn mang bản chất giai cấp.

b. Bản chất của nền dân chủ XHCN được thể hiện:

  • Mang bản chất giai cấp công nhân
  • Có cơ sở kinh tế là chế độ công hữu về tư liệu sản xuất.
  • Lấy hệ tư tưởng Mác –Lê-nin và tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh làm nền tảng tinh thần của xã hội.
  • Là nền dân chủ của nhân dân lao động.
  • Gắn liền với pháp luật, kỉ luật, kỉ cương

2. Xây dựng nền dân chủ xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam

a. Dân chủ trong lĩnh vực kinh tế

  • Xây dựng nền kinh tế nhiều thành phần
  • Quyền tự do kinh doanh buôn bán
  • Quyền sử dụng những tư liệu sản xuất chung của xã hội.

b. Nội dung cơ bản của dân chủ trong lĩnh vực chính trị

  • Quyền ứng cử, bầu cử vào các cơ quan quyền lực nhà nước
  • Quyền tham gia quản lí nhà nước và xã hội
  • Quyền kiến nghị, biểu quyết với cơ quan nhà nước
  • Quyền được thông tin, tự do ngôn luận, tự do báo chí.

c. Nội dung cơ bản của dân chủ trong lĩnh vực văn hóa

  • Quyền tham gia vào đời sống văn hóa
  • Quyền hưởng lợi ích từ sáng tạo văn hóa
  • Quyền sáng tác, phê bình văn học, nghệ thuật.

d. Nội dung cơ bản của dân chủ trong lĩnh vực xã hội

  • Quyền lao động, bình đẳng nam nữ
  • Quyền được hưởng an toàn, bảo hiểm XH
  • Quyền được bảo vệ về vật chất bà tinh thần khi không còn khả năng lao động.
  • Quyền bình đẳng về quyền lợi và nghĩa vụ cống hiến trong xã hội.

3. Những hình thức cơ bản của dân chủ

a. Dân chủ trực tiếp

  • Dân chủ trực tiếp là hình thức dân chủ với những quy chế, thiết kế để nhân dân thảo luận, biểu quyết, tham gia. Trực tiếp quyết định công việc của cộng đồng, nhà nước.
  • Hình thức phổ biến:
    • Trưng cầu dân ý trong phạm vi cả nước
    • Bẩu cử quốc hội và hội đồng nhân dân các cấp
    • Thực hiện sáng kiến pháp luật
    • Nhân dân tự qản, xây dựng quy ước… phù hợp pháp luật.

b. Dân chủ gián tiếp

  • Dân chủ gián tiếp là hình thức dân chủ thông qua những quy chế, thiết chế để nhân dân bầu ra người đại diện thay mặt mình quyết định các công việc chung của cộng đồng, của nhà nước.

B. BÀI TẬP VÀ HƯỚNG DẪN GIẢI

Câu 1: Những biểu hiện về mặt bản chất của nền dân chủ xã hội chủ nghĩa là gì?

=> Xem hướng dẫn giải

Câu 1: Những biểu hiện về mặt bản chất của nền dân chủ xã hội chủ nghĩa là gì?

=> Xem hướng dẫn giải

Câu 2: Em hãy nêu những nội dung cơ bản của dân chủ trong các lĩnh vực: kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội.

=> Xem hướng dẫn giải

Câu 3: Theo em, dân chủ và tập trung, dân chủ và tự do, dân chủ và pháp luật có mâu thuẫn với nhau không? Tại sao?

=> Xem hướng dẫn giải

Câu 4: Em hãy phân biệt dân chủ trực tiếp và dân chủ gián tiếp. Cho ví dụ minh họa?

=> Xem hướng dẫn giải

Câu 5: Hãy nêu những ví dụ thể hiện dân chủ và thể hiện không dân chủ mà em biết.

=> Xem hướng dẫn giải

Câu 6: Là một học sinh, em phải làm gì để góp phần thực hiện nếp sống dân chủ?

=> Xem hướng dẫn giải

Câu hỏi: Ví dụ về một vài biểu hiện về quyền dân chủ của nhân dân trong lĩnh vực văn hoá?

=> Xem hướng dẫn giải

Câu 1: Trình bày theo hiểu biết của em về nội dung dân chủ trong lĩnh vực chính trị ?

=> Xem hướng dẫn giải

Câu 2: Dựa vào kiến thức đã học để phân tích và chứng minh: “Dân chủ và kỷ luật là sức mạnh của một tập thể”?

=> Xem hướng dẫn giải

=> Trắc nghiệm công dân 11 bài 10: Nền dân chủ xã hội chủ nghĩa (P2)


  • lượt xem
Cập nhật: 07/09/2021

Xem thêm bài viết khác

Xem thêm Danh sách bài học GDCD 11 và hướng dẫn giải